Mete Tunçay`ın Türkiye Cumhuriyeti`nde tek parti yönetiminin kuruluş sürecini 1923-1931 arasındaki siyasal gelişmeler üzerinden incelediği bu çalışma ilk kez 1981`de yayımlandı. Tunçay, sonraki baskılarda yeni araştırmalardan yararlanarak kitabına çeşitli eklemeler ve güncellemeler de yaptı. Bu eser, ilk yayımlandığı günden bu yana, tek parti döneminin siyaseti, devlet ve idare yapısı, ideolojisi ve düşünsel dünyası üzerine yapılan araştırmaların temel başvuru kaynaklarından biri oldu. Aradan geçen yıllarda tek parti dönemine ilişkin araştırmaların kapsamı genişledi; yeni kaynaklar ve farklı perspektifler ortaya çıktı. Elinizdeki sekizinci baskı, Türkiye tarihyazımında bir dönüm noktası oluşturan bu öncü çalışmayı, hem kendi tarihsel ağırlığı hem de günümüz araştırmaları açısından taşıdığı önemle yeniden okurla buluşturuyor. 

“Sınıf-ı münevver telkinle, irşadla kitle-i ekseriyeti kendi maksadına göre iknaa muvaffak olamayınca, başka vasıtalara tevessül eder. Halka tahakküm ve tecebbüre başlar, halkı istibdatta bulundurmağa kalkar... Halkı ne birinci usûl ile ne de tahakküm ve istibdat ile kendi hedefimize sürüklemeye muvaffak olamadığımızı görüyoruz... Bunda muvaffak olmak için, münevver sınıfla halkın zihniyet ve hedefi arasında tabii bir intibak olmak lazımdır. Yani sınıf-ı münevverin halka telkin edeceği mefkûreler, halkın ruh ve vicdanından alınmış olmalı. Halbuki bizde böyle mi olmuştur? O münevverlerin telkinleri milletimizin umk-ı ruhundan alınmış mefkûreler midir? Şüphesiz hayır...” 

M. Kemal Atatürk, 1923